İbn Arabî’nin açtığı yolun zirvesi. İslâm tasavvufunun en kuşatıcı metafizik sentezi.
On dördüncü yüzyılda Bağdatlı bir derviş, insan hakkında söylenmiş en iddialı sözü söyler: İnsan yaratılmışlardan biri değildir; o, bütün mertebeleri kendi bünyesinde toplayabildiği için âlemin özeti, ilâhî isimlerin mazharı ve hakikatin en berrak aynasıdır.
Abdülkerim el-Cîlî üç büyük eserini — el-İnsan el-Kâmil, Kitab al-Maratib ve Kitab al-Asrar — tek bir metafizik mimaride buluşturur; Zât’ın aşkın ...