Makarenko´nun, yaşamının türlü alanlarına yönelik bakış açısını, duyuş ve kavrayışlarını, eğitbilimciliğini belirleyen ve belki de eğitbilimdeki ustalığını anlamamızı kolaylaştıracak olan insansal boyutunun küçük ayrıntılarını, kendi kalemiyle birlikte, eşi, öğrencileri, dostları ve çok sevdiği büyük yazar Maksim Gorki´nin, ayrıca Sovyet eğitbilimci arkadaşlarından:
Valantin Kumarin, Lavr Stephançenko, Galina Makarenko, Nikolay Fere, Semyon Kalabalin, Viktor Pink, Korney ...